Doorgaan naar hoofdcontent

Sofie Rozendaal. Indien plaats beschikbaar. Amsterdam: Van Gennep, 2012

Wie is Sofie? Een jonge vrouw die te kampen heeft met een eetprobleem met een minder bekende oorzaak – ze is er niet op uit om te vermageren, ze kan alleen niet tegen de gedachte dat ze allerlei vreemde dingen in haar buik moet toelaten, die haar misschien ziek maken. Ze gaat op een dag mee met haar vader, een piloot die een passagiersvliegtuig de oceaan over vliegt, naar Californië. Dat vliegtuig heeft als het ware ook iets vreemds in zijn buik: een paard dat zo panisch van angst raakt dat het een gevaar wordt. De vader moet een noodlanding maken in Canada, maar weigert uiteindelijk om het paard uit de buik van het vliegtuig te laten gaan – in Canada zou hij moeten worden afgemaakt.

WIe is Sofie Rozendaal? Zij is de 24-jarige schrijfster van deze roman over buiken en wat daar in kan verdwijnen, en over paarden en mannen die wild en woest worden. Eerder heeft ze (blijkens de achterflap) boeken geschreven met titelsals Gek van eten. Als voeding je leven regeert en Blonde manen. Net als Sofie in Rozendaals debuutroman Indien plaats beschikbaar woont ze niet ver van Rotterdam, in de Hoeksche Waard.

Ik zou Indien plaats beschikbaar vermoedelijk niet gelezen hebben als de schrijfster het me niet ter recensie had aangeboden via de e-mail. Het leek me niet voor mij geschreven – een boek over een jonge vrouwen dat in veel opzichten doet denken aan een meisjesboek en dat soms lijkt te verwijzen naar Boeketreeks-achtige romans. Zo vliegt er op het vliegtuig ook een jonge, woest aantrekkelijke derde piloot mee, met wie Sofie zelfs – heel even – zoent. Tegelijkertijd word dat Boeketreeks-beeld ook weer gerelativeerd, doordat Sofies vader de hoofdpiloot is en tegelijkertijd thuis een sukkel.

Uiteindelijk heb ik het boek, dat dus niet voor mij geschreven was, vooral gelezen als een soort sociologische studie: hoe schrijft een jonge vrouw tegenwoordig over relaties tussen mannen en vrouwen? Want behalve over de relatie van een vrouw met haar eigen lichaam (vooral haar buik) lijkt me dit boek over dat onderwerp te gaan. Ook die relaties met mannen gaan heel vaak over het lichamelijke: wat hebben ze aan, hoe zien ze eruit, hoe ruiken ze. Tegelijkertijd blijft het allemaal in het kuise – met de copiloot gaat het dus niet verder dan een zoen, en een vriend van de moeder van Sofies vriendin die een beetje creepy wordt, doet dat niet door Sofie aan te randen, maar door zijn hand op haar buik te leggen en haar voorstellen om te trouwen.

Het blijft dus letterlijk en figuurlijk allemaal nogal aan de buitenkant voor de hoofdpersoon; het binnenste van een mens is net zo eng als het vrachtrijder van een vliegtuig. Dat geldt ook het geestelijke (Sofie klaagt herhaaldelijk over het feit dat haar ouders haar niet begrijpen). Om in de buik-metafoor te blijven: het lijkt net alsof Sofie niets echt binnen wil laten dringen. Of het nu een paard, een boterham met pindakaas of een aantrekkelijke piloot betreft: ze moeten allemaal buiten blijven. Aandacht, dat is wat ze vooral nodig heeft: en hoe oppervlakkiger die aandacht blijft, hoe liever het haar is.



Reacties

Populaire berichten van deze blog

Remco Campert. Compact. Amsterdam: Van Oorschot, 2016.

Nu Simon Carmiggelt, Annie M.G. Schmidt en Margo Minco aan de beurt waren geweest, mocht Remco Campert niet ontbreken in de serie Gedundrukt van Van Oorschot, waarin ieder jaar kennelijk een 'meester van de korte baan' wordt geëerd.

Helaas is de selectie, op verzoek van Campert gemaakt door zijn biograaf Mirjam van Hengel, nogal braaf uitgevallen. In de drie afdelingen, met gedichten, verhalen en columns, overheerst een licht melancholische toon en wordt vooral veel autobiografisch of quasi-autobiografisch teruggekeken op des schrijvers jonge jaren. (Althans, er gaat nogal veel over die jonge jaren. In technische zin wordt er natuurlijk niet altijd teruggekeken, omdat sommig werk in die jonge jaren geschreven is.) Er zijn verhaaltjes en gedichtjes over de kindertijd, over de jonge jaren, als jonge student.

Misschien is het omdat Van Hengel met haar onderzoek voor haar eigen boek vooral die periode heeft afgedekt en dus dat deel van het oeuvre goed kent, maar mij ging het op ze…

A.F.Th. van der Heijden. Advocaat van de hanen. Querido, 2014 (1990).

Omdat ik deze zomer intensief Van der Heijdens feuilleton President Tsaar op Obama Beach volgde, las ik parallel daaraan ook sommig ouder werk terug: vaak slechts voor een deel, omdat ik me iets herinnerde bij het lezen van het feuilleton, maar sommige boeken heb ik uiteindelijk voor een zo groot deel nagelezen dat ze uiteindelijk ook wel in dit logboekje terecht zullen komen.

Advocaat van de hanen is waarschijnlijk Van der Heijdens meestgelezen boek, omdat het relatief zelfstandig staat van de rest van de cyclus én omdat het ongeveer de structuur heeft van een thriller. Het is allemaal relatief: er wordt eigenlijk onderhuids behoorlijk veel verwezen naar de rest van Van der Heijdens werk, en voor een thriller is het nu ook weer niet zo heel spannend. Hoe de betrokkenheid van Ernst Quispel bij de moord op Kiliaan Noppen precies is, is weliswaar in het begin niet heel erg duidelijk, maar ook geen groot mysterie; en de onthulling van wie nu precies de echte moordenaar is, komt als een so…

Nick Hornby. Funny Girl. Penguin, 2015.

Nick Hornby leeft in een fijne wereld, die uit twee kanten bestaat. Aan de ene kant is er competent uitgevoerd werk. Aan de andere kant bestaat er pretentieloos, maar daarom niet minder competent uitgevoerd vermaak.

Het is een wereld van romantische komedie, zij het dat die komedie ook nog best 30 jaar door kan gaan en dan nog altijd niet verzuurt. Het is een wereld waarin je af en toe geniet van een voetbalwedstrijd en dan weer van een goed boek. Het is een wereld waarin je niet eens heel veel moeite hoeft te doen om mooie, door veel mensen gemaakte dingen hoeft te maken, omdat het je eigenlijk allemaal aan komt waaien.

Het is in dit boek de wereld van Barbara uit Blackpool die aan het begin van de roman – die zich afspeelt in de jaren zestig – wegloopt als ze tot Miss Blackpool verkozen wordt en denkt dat er iets beters op haar wacht en die dan binnen korte tijd inderdaad haar eigen sitcom krijgt op de BBC. Die moeiteloos vervolgens miljoenen kijkers aan zich bindt.

Veel spanning zi…